Decyzja o rozwodzie często nacechowana jest bardzo emocjonalnym obciążeniem. Dojrzewa się do niej latami lub podejmuje nagle, wskutek niespodziewanych wydarzeń. Kiedy już jesteśmy przekonani, że małżeństwa nie da się lub nie chcemy uratować, składamy do sądu pozew o rozwód. Choć często osoba, która wszczyna postępowanie sądowe (powód/ka) obwinia o rozpad małżeństwa swojego małżonka/małżonkę (pozwanego), musi podjąć decyzję, czy w pozwie zażąda ustalenia winy drugiej strony. Taka decyzja rodzi pewne konsekwencje prawne.
Możliwe decyzje sądu w kwestii ustalenia winy
Sąd w kwestii ustalenia winy może zadecydować, że rozwód następuje:
- bez orzekania o winie
- z winy obojga małżonków
- z winy jednego małżonka
Konsekwencje prawne ustalenia winy podczas rozwodu
Pierwszą konsekwencją, choć nie najważniejszą, jest szybkość uzyskania rozwodu. Wyrok sądu bez orzekania o winie można uzyskać już podczas pierwszej rozprawy rozwodowej. W przypadku orzeczenia winy wiąże się to z reguły z koniecznością odbycia się kilku rozpraw. Często, aby zaoszczędzić sobie niepotrzebnych nerwów i właśnie przyspieszyć zakończenie sprawy, powód/ka decyduje się na rozwód bez orzekania o winie. Nie zawsze się to jednak opłaca.
Konsekwencją, która różnicuje oba rodzaje wyroków są alimenty dla małżonka:
- Osoba, która nie została uznana za winną rozpadu małżeństwa, może żądać od byłego małżonka alimentów, kiedy znajdzie się w niedostatku.
- Osoba, która została uznana za winną rozpadu małżeństwa, nie może żądać od byłego małżonka alimentów.
Jeżeli rozwód został orzeczony
z wyłącznej winy jednego z małżonków, wówczas niewinny małżonek, chcąc starać się o alimenty, wystarczy, że udowodni, że jego sytuacja materialna pogorszyła się od momentu rozwodu, a nie, że żyje w niedostatku. Wykazać należy w tym przypadku, że jest dysproporcja pomiędzy sytuacją materialną po rozwodzie a sytuacją finansową, jaka miałaby miejsce, gdyby małżeństwo nadal trwało.
Jak długo trwa obowiązek alimentacyjny i czy można zmienić zdanie w kwestii orzekania o winie
Alimenty, zgodnie z wyrokiem sądu, może płacić zarówno małżonek uznany za wyłącznie winnego rozpadu małżeństwa, jak i ten częściowo winny, a od tego zależy okres, przez jaki mogą być one płacone.
Jeżeli sąd
nie orzekł o wyłącznej winie jednego z małżonków obowiązek alimentacyjny jest przez pięć lat od rozwodu. W niecodziennych okolicznościach może zostać przez sąd przedłużony.
Jeżeli natomiast
orzekł o wyłącznej winie jednej ze stron, obowiązek alimentacyjny nie jest czasowo ograniczony.
Jeżeli składając pozew, nie żądaliśmy orzekania o winie, a np. po konsultacji z adwokatem zmieniliśmy zdanie, możemy wnioskować o rozwód z winy małżonka. Prawo takie mamy do uprawomocnienia się wyroku rozwodowego.
Orzekanie o winie a alimenty na małoletnie dzieci
Istotne jest, że zarówno rozwód z orzekaniem o winie, jak i rozwód bez takiego orzekania nie ma żadnego wpływu na obowiązek alimentacyjny wobec małoletnich dzieci. Alimenty są wypłacane temu rodzicowi, pod którego opieką przebywają dzieci..
Kiedy w ogóle sąd może orzec o winie
Każda sprawa rozwodowa rozpatrywana jest indywidualnie i nie ma uniwersalnego katalogu czynników, które przesądzają o winie. Jednak przykładami zachowań, które najczęściej uznawane są za takie czynniki: to nadużywanie alkoholu lub innych środków odurzających, zdrada (zarówno fizyczna, jak i emocjonalna), stosowanie przemocy w rodzinie, agresja, niełożenie na rodzinę. Oczywiście wszelkie takie zachowania należy sądowi udowodnić – przedstawić dowody lub wezwać świadków.
Wybór roszczenia w kwestii orzekania o winie może mieć zatem znaczący wpływ na sytuację finansową małżonków i tutaj warto udać się po poradę do adwokata, który rozpatrzy każdą sprawę indywidualnie i przedstawi możliwości. Pozostają jeszcze kwestie ambicjonalne – jeżeli strona czuje się pokrzywdzona przez małżonka, uznaje to za punkt honoru i akt sprawiedliwości, aby mieć w uzasadnieniu sądowym dowód, że to druga strona ponosi odpowiedzialność za koniec małżeństwa.
W związku z tym, że w ostatnich latach często dochodzi do rozwodów, stosunkowo często w wyszukiwarkę wpisywane są hasła związane z tym zagadnieniem np.
Adwokat Wrocław i pokrewne.
